Nowotwory jamy ustnej – wpływ leczenia na funkcje, artykulację i połykanie

Z praktyki logopedy

„Nowotwory narządów głowy i szyi” to określenie stosowane tradycyjnie wobec złośliwych nowotworów rozwijających się z błony śluzowej górnych dróg oddechowych oraz początkowego odcinka przewodu pokarmowego, obejmującego m.in. jamę ustną, gardło, krtań, jamę nosową i zatoki przynosowe. Do najczęstszych należą raki płaskonabłonkowe. Na świecie każdego roku diagnozuje się ponad pół miliona przypadków raka płaskonabłonkowego narządów głowy i szyi, a zapadalność na ten nowotwór systematycznie rośnie. Około jednej trzeciej pacjentów ma rozpoznanie postawione we wczesnym stadium choroby (stopień I lub II), u pozostałych nowotwór wykrywany jest dopiero w stadium zaawansowanym (stopień III lub IV).

Rozsiew nowotworu z ogniska pierwotnego jest uwarunkowany lokalnymi czynnikami anatomicznymi, a każdy region ciała charakteryzuje się swoistym schematem szerzenia się choroby. W płaskonabłonkowych nowotworach narządów głowy i szyi (head and neck squamous cell carcinoma, HNSCC) kluczową rolę w procesie rozprzestrzeniania odgrywa układ chłonny. Zajęty węzeł chłonny może stanowić punkt wyjścia dalszego rozsiewu do sąsiednich naczyń chłonnych lub krwionośnych, a szerzenie się drogą krwi prowadzi do powstawania przerzutów odległych [1, 3].
Pacjenci z nowotworem rozpoznanym we wczesnym stadium zaawansowania są leczeni chirurgicznie lub za pomocą radioterapii, w przypadkach zaawansowanych stosuje się leczenie skojarzone, obejmujące zabieg operacyjny połączony z radioterapią, chemioterapią lub obiema tymi metodami jednocześnie. W ciągu ostatniej dekady nastąpił znaczny rozwój wszystkich form terapii. Chirurgia nieustannie ewoluuje, koncentrując się przede wszystkim na technikach małoinwazyjnych oraz na poprawie efektów czynnościowych i estetycznych leczenia. Równolegle, oprócz udoskonaleń technicznych, osiągnięto postęp w precyzyjniejszym określaniu wskazań do zabiegów ratujących [1, 3].

POLECAMY

Metody leczenia nowotworów jamy ustnej i ich wpływ na zaburzenia artykulacyjne i zaburzenia połykania

Podstawową metodą leczenia chorych na raka jamy ustnej jest chirurgiczne usunięcie guza pierwotnego. W przypadku wczesnego stadium zaawansowania miejscowego powstały ubytek tkanek może zostać odtworzony z wykorzystaniem tkanek sąsiadujących. U pacjentów z nowotworem miejscowo zaawansowanym konieczne jest rozległe wycięcie zajętych tkanek, połączone z obowiązkową natychmiastową rekonstrukcją przy użyciu odległych płatów skórnych [1, 3].
Profilaktyczna limfadenektomia jest zalecana u większości chorych, z wyjątkiem przypadk...

Pozostałe 90% treści dostępne jest tylko dla Prenumeratorów

Co zyskasz, kupując prenumeratę?
  • 6 wydań magazynu "Forum Logopedy"
  • Dostęp do wszystkich archiwalnych artykułów w wersji online
  • Możliwość pobrania materiałów dodatkowych
  • ...i wiele więcej!

Dołącz do 5000 + czytelników, którzy nieustannie pogłębiają swoją wiedzę z zakresu pracy z podopiecznym z zaburzeniami mowy.

Otrzymuj co 2 miesiące sprawdzone narzędzia do pracy dla logopedów i neurologopedów. Rozszerzaj swój warsztat pracy z podopiecznym z różnorodnymi zaburzeniami mowy.

700 artykułów online
11 lat doświadczenia
Dostęp online i offline
70 numerów archiwalnych
5 filmów szkoleniowych
50 autorów – specjalistów
Forum Logopedy • Prenumerata już od 399 zł/rok

Przypisy

    Neurologopeda-onkologopeda, specjalista rehabilitacji osób po leczeniu nowotworów głowy i szyi. Jest członkiem zespołu interdyscyplinarnego w Katedrze i Klinice Chirurgii Głowy, Szyi i Onkologii Laryngologicznej w Wielkopolskim Centrum Onkologii. Specjalizuje się w zaburzeniach mowy, głosu, połykania i oddychania po operacjach nowotworów głowy i szyi, zaburzeniach głosu i oddychania po operacjach tarczycy, jak również po zabiegach laryngologicznych oraz zaburzeniach głosu pochodzenia czynnościowego. Ściśle współpracuje z zespołem lekarskim, zespołem fizjoterapeutów i osteopatów, co pozwala na usprawnienie procesu rehabilitacji i kompleksowe podejście do pacjenta.

    POZNAJ PUBLIKACJE Z NASZEJ KSIĘGARNI